Waarom stress signalen herkennen voor mij belangrijk is

Als hondenfotograaf uit Rotterdam werk ik veel met asielhonden en herplaatsers. Echte honden hebben vaak een rugzakje, een verhaal. Deze honden gaan niet automatisch ‘aan’ als er een camera verschijnt. Juist daarom vind ik het mijn verantwoordelijkheid om stress te kunnen lezen voordat het een probleem wordt.

Een fotoshoot mag nooit iets zijn wat een hond moet doorstaan. Het moet veilig voelen. En uiteindelijk moet het gewoon een leuke ervaring zijn voor baas en hond. Dat begint bij het herkennen van stresssignalen bij honden. Niet de grove signalen die iedereen ziet en kent, maar juist de subtiele.

In dit artikel neem ik je mee in drie veelvoorkomende stresssignalen bij honden tijdens een fotoshoot: tongelen, wegkijken en een lage staart. Ik laat je zien hoe je ze herkent, waarom ze ontstaan, wat ze mentaal betekenen voor de hond en wat je kunt doen om de spanning te verlagen.

Wat zijn stress signalen

Honden communiceren continu. Alleen niet met woorden, maar met lichaamstaal. Het herkennen van stress signalen is dus een absolute must in de communicatie met je hond. Wanneer stress genegeerd wordt, kan een hond:

• bevriezen
• zichzelf afsluiten
• onverwacht uitvallen
• of langdurige negatieve associaties opbouwen

Als fotograaf, maar ook als baasje, heb je de verantwoordelijkheid om deze signalen serieus te nemen.

Drie meest voorkomende stress signalen

Tongelen

Tongelen is het kort en snel uitsteken van de tong. Vaak een mini likje over de neus of langs de lippen. Het is makkelijk te missen als je niet weet waar je op moet letten. Vaak is het pas op de foto’s zelf te zien hoe vaak een hond dit signaal geeft. Tongelen is een kalmerend signaal. De hond probeert zichzelf te reguleren in een situatie die spanning oplevert.

Wegkijken

Je hond draait zijn hoofd weg, waarbij hij oogcontact vermijdt of langs je heen kijkt. Dit kan subtiel zijn, maar ook heel duidelijk waarbij je het oogwit van de hond ziet. Dit wegkijken wordt vaak verward met afleiding, terwijl het in werkelijkheid communicatie is. Wegkijken is een sterk kalmerend signaal. De hond probeert de situatie sociaal te de-escaleren.

Lage staart

De staart hangt laag. Soms wordt hij strak tegen het lichaam geklemd, bij andere honden hangt hij juist slap naar beneden. Houd hierbij ook rekening met het ras en natuurlijke staartdracht. Als baasje weet je hoe je hond normaal zijn staart draagt, dus let op veranderingen hierin. Vaak zie je ook spanning in de achterhand en een wat lagere houding van de kop. Een lage staart wijst op onzekerheid of gebrek aan veiligheid.

Wat betekent dit psychisch voor de hond?

Je hond ervaart lichte tot matige stress. Het kan ook zijn dat je hond zich onder druk gezet voelt en conflict wil vermijden. Hij voelt zich in ieder geval niet volledig veilig, maar probeert dit zelfstandig op te lossen. Omdat je hond zich niet volledig op zijn gemak voelt, staat hij continu ‘aan’ en voelt zich genoodzaakt om de omgeving goed in de gaten te houden. Dit kost enorm veel mentale inspanning.

Als deze stress signalen bij je hond structureel genegeerd worden, dan kan de stress zich opstapelen en uiteindelijk omslaan. Hij is dan niet dat hij niet wil meewerken en ongehoorzaam is. Het enige dat je hond wil is zich veilig voelen en hij probeert zichzelf te beschermen door spanning te laten afvloeien en conflict te vermijden. Iedere hond heeft een eigen stress emmer, waarbij de ene sneller is gevuld dan de andere. Wij als mens zijn verantwoordelijk voor de hond en moeten dus allereerst herkennen wanneer die stress emmer aan het vullen is.

Veelvoorkomende oorzaken

Veiligheid is één van de primaire levensbehoeften van honden. Een onbekende omgeving (met hierbij dus ook onbekende geluiden en geuren) is dus al een reden voor een spanning. De ene hond kan hier beter mee omgaan dan een andere hond. Als fotograaf ben je ook vaak een onbekende voor de hond. Als fotograaf dus de taak om de hond rustig te laten wennen aan jou en aan je camera.

Het is natuurlijk heel logisch dat je het meest uit de fotoshoot wil halen en de mooiste foto’s van je hond wil krijgen. Maar dat geeft spanning voor jou als baas en jouw hond voelt dat feilloos aan. Tel daarbij op dat je dan misschien verwacht dat je hond verplicht in de lens moet kijken of dat hij allemaal verschillende poses aan moet nemen. Kortom, een perfect recept voor teveel druk op de hond. En veel honden vinden een camera ook nog eens een eng ding. Stel je eens voor…..een groot zwart oog, dat je direct aankijkt en waar je helemaal niks aan kan aflezen. Zo ziet jouw hond waarschijnlijk de camera als deze niet goed wordt geïntroduceerd. Dit is natuurlijk helemaal spannend als de fotograaf dan ook nog eens dicht bovenop de hond komt zitten.

Oplossingen om stress te verminderen

Ten eerste is voorkomen beter dan genezen. Je wilt dus al zo min mogelijk spanning opbouwen vóór een fotoshoot. Daarom is het fijn als de locatie van een fotoshoot in een voor je hond bekende omgeving is. Als fotograaf neem ik ook altijd de tijd om de hond aan mij en aan mijn camera te laten wennen. Even een stukje wandelen met de camera in mijn hand en ondertussen kletsend met het baasje. Zo kan ik ondertussen de locatie en het licht in mij opnemen. Daarnaast helpt praten om de spanning bij jou als baas af te laten nemen en beweging zorgt voor afbraak van stress hormonen. Dus dat wandelingetje aan het begin is zo enorm belangrijk voor een fijne shoot.

Tijdens de shoot is het vooral belangrijk om de druk zo laag mogelijk te houden. We kijken dus wat de hond aanbied en gaan geen poses afdwingen. Ondertussen kijk ik sowieso naar gedragingen en patronen in het gedrag van je hond. Hier kan ik dan op anticiperen tijdens de fotoshoot, zodat jij dus je prachtige beelden krijgt. En je hond is dan gewoon helemaal zichzelf. Hetzelfde geldt voor in de camera kijken. De ene hond heeft er geen problemen mee, maar andere honden hebben er wel moeite mee. Je hond hoeft niet in de camera te kijken voor een mooie foto. Juist die blik die hij aan jou geeft op het moment dat jij hem beloont, is zo veelzeggend.

Een fotoshoot is geen wedstrijd

Een fotoshoot is ook geen wedstrijd. Niet ieder moment hoeft benut te worden om foto’s te maken. Die momenten van ontspanning tussendoor zijn minstens net zo belangrijk. En ook even bewegen en snuffelen om de stress omlaag te brengen. De foto’s brengen je iedere keer weer terug naar deze ervaring. Ik vind het dus heel belangrijk om die ervaring zo fijne en ontspannen mogelijk te maken. Er is dus geen tijdsdruk en we zien wel hoe het loopt. Je hond bepaalt het tempo en de duur van de fotoshoot.

Voor sommige honden blijft de camera een spannend ding. Laat mijn favoriete lens nou een telelens zijn. Ik kan dus niet eens dicht bovenop je hond zitten hiermee. Die grote afstand geeft je hond net dat gevoel van veiligheid. Maar er zijn maar weinig honden waarbij de nieuwsgierigheid niet wint en die niet even kijken hoe ik daar ergens op de grond of in de bosjes lig.

Mijn visie als hondenfotograaf

Een hond die zich veilig voelt, laat zichzelf zien. Zijn karakter, zijn kracht en zijn kwetsbaarheid. Dat zijn de beelden die ik voor jouw wil maken. Voor mij is hondenfotografie geen kunstje. Het is observeren, aanvoelen en durven aanpassen. Ook als dat betekent dat een shoot anders loopt dan gepland. Mijn expertise zit niet alleen in het maken van beelden, maar in het lezen van honden. Want een goede foto is nooit belangrijker dan het welzijn van de hond die ervoor staat.

Wil je een fotoshoot waarin jouw hond zichzelf mag zijn? Dan begint dat bij gezien worden. Echt gezien.

Wil jij ook ervaren hoe ontspannen een fotoshoot bij dé hondenfotograaf van Rotterdam kan zijn, neem dan contact op en dan plannen we een vrijblijvend kennismakingsgesprek in.